મારા વિચારો, મારી ભાષામાં!

આજનાં દિવ્ય-ભાચ્સકર (હા, દિવ્ય-ભાસ્કર માં કચ્છ, કરછ લખાય છે) માં જયેશ અધ્યારુનો સરસ નાનકડો લેખ એવી ખાતરી ખરી? આવ્યો છે. તેનાં પરથી મારી આવૃત્તિ લખું છું.

૧૯૮૩ થી ૧૯૯૨ સુધીનો સમય જુદો જ હતો. આજુ-બાજુ ક્યાંય ટીવી નહોતું અને ટીવી પર માત્ર ભૂરી ભેંસ અને સમાચાર, ચિત્રહાર જેવી વસ્તુઓ જ આવતી હતી. સાયકલ માત્ર ૧ રુપિયામાં ૧ કલાક (મોટી સાયકલ ૧ કલાક, એકદમ ટબુ સાયકલ આખો દિવસ) ભાડા પર મળતી હતી. ૫ પૈસામાં બરફ ગોળો મળતો હતો – ૫, ૧૦, ૨૦, ૨૫ પૈસા જોવા અને વાપરવા મળતા હતા. છોકરા-છોકરીઓ પપ્પા-મમ્મીનુ કહ્યું માનતા હતા. ટેલિફોન પી.પી. નંબર પર જ હતો. રીક્ષામાં ક્યાંય જવું એ મોટી વાત ગણાતી હતી. છેક હાઇ-વે સુધી સાયકલ પર જવું એ બહાદુરી ગણાતી હતી. નવી સાયકલ વડે છોકરીઓને ઇમ્પ્રેસ કરવામાં આવતી હતી. સ્કૂલમાં નવું-નવું કોમ્પ્યુટર ૩૨ કેબી અને ૬૪૦ કેબી સંગ્રહ ક્ષમતા ધરાવતું હતું (હા, હાર્ડ-ડિસ્ક એટલે શું?). ટેકનોલોજીનાં સમાચાર માત્ર ગુજરાત સમાચાર અને સ્કોપ વડે મળતા હતા (સ્કોપનાં જૂનાં અંકો વડે – મારા મામા તરફથી જ્ઞાન-વારસામાં મળેલાં). સ્કૂલમાં ૧ થી ૪ સુધી કોઇ યુનિફોર્મ નહોતો, એટલે સાતતાળી રમવા માટે હું ઘણીવાર ચંપલ કે બૂટ પહેર્યા વગર સ્કૂલે જતો હતો. ઘરે આવીને દફતરે ફેંકીને સીધા બહાર રમવા જવાતું હતું. બંધ ઘરોમાં દિવાળીમાં સૂતળી-બોંબ ફોડી શકાતા હતા. રાવણ બનાવી શકાતો હતો (હજી પણ મારા ઘરની આજુ-બાજુ છોકરાઓ બનાવે છે, તે વાત અલગ છે..). તોફાનો ક્યારે બંધ થશે તેની મોટી-મોટી ચર્ચાઓ કરી શકાતી હતી. પરિક્ષાઓ તોફાનોને કારણે મોડી પડતી હતી અને અમને એમ કે પરીક્ષા લેવાશે નહી એ ભ્રમમાં આખું તોફાન-વેકેશન રખડી ખવાતી હતું. સ્કૂલનાં ટીચર્સને ઘરે જમવા કે ગપ્પાં મારવા ટ્યુશન સિવાય પણ બોલાવી શકાતા હતા. વીસીઆર અને વીસીપી પર જ ફિલ્મો જોઇ શકાતી હતી (ભાડા પર લાવીને). દરેક છોકરાનો આદર્શ બ્રુશ-લી હતો. ટીવી પર પ્રસારણ ન આવતું હોય ત્યારે રંગીન કે બ્લેક-એન-વ્હાઇટ પટ્ટાઓ જોવા મળતા હતા. કિલે કા રહ્સ્ય નામની સીરીયલથી બહુ ડર લાગતી હતી. હી-મેન સિવાય બીજા કોઇ કાર્ટૂન વિશે વિચાર આવતો નહોતો. પપ્પાનાં સ્કૂટરનો નંબર આવતાં દિવસો નીકળ્યા હતા. સન્ની નવું-નવું આવ્યું ત્યારે આખા શહેરમાં નવાઇની વાત બની હતી…

હા, બોમ્બ-બ્લાસ્ટ ૧૯૯૩માં સંભળાયા હતા… પણ ખાતરી નહોતી કે સમાચાર સાચા છે.