મીની ડેબકોન્ફ મુંબઇ ૨૦૧૫

* હોની (મીની ડેબકોન્ફ) અને અનહોની (મુંબઇ મેરેથોન ૨૦૧૫)ને કોણ ટાળી શકે છે? જે થવાનું હતું તે થયું. હવે આ પોસ્ટને બે ભાગમાં વિભાજીત કરી દેવામાં આવી છે, જેથી જેને દોડવાં વિશેની પોસ્ટ ન જોવી હોય એમને શાંતિ રહે. આ શું, દોડ-દોડ કરે છે, આ માણસ?

* સૌથી પહેલાં વાત કરીએ હોનીની (ના. ધોનીની નહી). મુંબઇ મીનીડેબકોન્ફ ૨૦૧૫ની. તારીખ મોડાં-મોડાં આવી કારણ કે મુંબઇમાં કોઇ કોન્ફરન્સ કરવી હોય તો ક્યા ંકરવી એ સળગતો પ્રશ્ન છે. વધુમાં બજેટ પણ જોવું પડે. આઇ.આઇ.ટી. મુંબઇનું કામકાજ એમ તો સારું, પણ સરકારી કામકાજ તમને ખ્યાલ જ છે. છેવટે, બધું સારું થયું અને તારીખો નક્કી થઇ. મને પછી યાદ આવ્યુ ંકે બીજા દિવસે તો મેરેથોન છે! વેલ, જે હોય તે, મારી ટોક પણ સબમિટ કરી દેવામાં આવી. વેબસાઇટ અપડેટ કરવા (એ પણ, જસ્ટ ડેબિયન સર્વર પર, એક્ચ્યુલ વેબસાઇટ નહી) સિવાય આમાં મારો કોઇ ફાળો નહોતો. વોલિયન્ટર્સ ઓછાં હતાં, પણ મજબૂત હતા.

કોન્ફરન્સ માટે વહેલી સવારે નીકળ્યો અને સમયસર પહોચ્યો ત્યારે સૌથી પહેલાં કુમાર અને જલધર વ્યાસ મળ્યા. અમે ત્રણેય જણાંએ ડેબકોન્ફ ૧૦ (ન્યૂ યોર્ક)ની ટી-શર્ટ પહેરી હતી. એ એવી અનેક ડેબકોન્ફમાંની હતી, જ્યાં હું જતાં-જતાં રહી ગયો હતો ;)

ત્રણ ડેબિયન ડેવલોપર્સ
જલધર, કુમાર અને કાર્તિક – ત્રણ ડીડી.

ઉપરોક્ત ચિત્રમાં મારા મોઢાં પર જે ખુશીની ઝલક દેખાય છે, એ જલધર અને કુમારને મળીને છે, બાકી આખું અઠવાડિયું ભયંકર થાક લાગે એવું જ કામ-કાજ, દોડાદોડી હતી (એની વાત વળી અલગ પોસ્ટમાં, પછીથી).

થોડો સમય આડા-અવળી વાતો કરી અને કોન્ફરન્સ શરુ થઇ. પ્રો. કુમાર અને કાનને શરુઆતી પરિચય આપ્યો અને ફોસી ટીમ વિશે માહિતી આપી. ત્યારબાદ ત્રણ રુમમાં અલગ-અલગ વિષયો પર ટોક હતી. લંચ પછી મને રવિ અને કૃપા મળ્યા. રવિની ઓળખાણ બ્લોગ (કે ફેસબુક)થી થયેલી અને અમે મીનીડેબકોન્ફ ૨૦૧૧માં મળેલાં. અચાનક કોઇને મળવાનો આનંદ થાય એ વાત અલગ પોસ્ટનો વિષય છે.

લંચ ઓકે હતું (બજેટ પ્રમાણે સારું હતું). ચા-કોફી તો ગુલમહોરમાં જ કરવા પડે. મારી ટોકમાં કંઇ ખાસ ભલીવાર હતો નહી, પણ જલધર, કુમાર અને બીજાં લોકો જોડે ડેબિયનનાં ભારતમાં ભવિષ્ય વિશે શું કરી શકાય – પર મોટી ચર્ચા કરી (જે મારી અને જલધરની ટોક હતી)! ગુગલ સમર ઓફ કોડનાં ડેબિયનનાં સ્ટુડન્ટ્સ પણ આવ્યાં હતાં, જેઓએ સરસ વિષયો પર ટોક આપી. એમાં એક એન્ડ્રોઇડ પર ડેબિયન ઇન્સ્ટોલ કરવા વિશે હતી (કુમાર સુખાની) અને બીજી એપસ્ટ્રીમ ડેટા (અભિજીત) પર.

સીજી સન્ની, શિરિષ અને અમારા બીજાં ડેબિયન ડેવલોપર – પ્રવિણ જોડે ઘણી ચર્ચા-વિચારણાએ આ ડેબકોન્ફનું બીજું જમા પાસું હતું. (PS: આઇ લવ કોરિડોર ચર્ચાઓ. દા.ત. કોઇના ઘર જઇએ અને બાય-બાય કહેતી વખતે ઘરે બેઠાં હોઇએ એનાં કરતાં વધુ સમય બારણાં પર વાતો કરવા વીતાવીએ – એ ઘટનાને શું કહેવાય? એનાં માટે કોઇ શબ્દ ખરો?)

સાંજે ૫.૪૦ જેવો ઘરે જવાં નીકળ્યો. ઘરે જતાં રીક્ષામાં પૂરા ૧ કલાક ૧૫ મિનિટ (મીટર કેટલું થયું, એ પૂછવું નહી) મેરેથોન અને બીજી વસ્તુઓ માટે પેકિંગ પણ બાકી હતું. હવે, ટૂંક સમયમાં મેરેથોનની બોરિંગ પોસ્ટ માટે તૈયાર રહેજો!

ગ્રુપઓન

* કહેવાતી મોટ્ટી કંપનીઓ કેવી મૂર્ખાઇઓથી ભરેલી હોય છે, એનું સુપર્બ ઉદાહરણ? નીચેની કડી જુઓ અને ગ્નોમ પ્રોજેક્ટને તમારાથી બનતી મદદ કરવા વિનંતી છે.

https://gnome.org/groupon/

પેલી અમેરિકન ડાયરી તો પછી લખાશે.

હેલ્લો અમેરિકા!

* એમ તો આ પોસ્ટ અમે અમેરિકા આવ્યા ત્યારે લખવી જોઇતી હતી, પણ એક દિવસનાં જેટલેગ પછી મારા પગની સાથે હાથ (અને મગજ) પણ જેટલેગ થઇ ગયું હતું.

* પહેલો દિવસ સારો રહ્યો. સાન ફ્રાન્સિસ્કોમાં રખડવાની મજા આવી પણ છુટ્ટા પૈસાની રામાયણ (એની સ્ટોરી પછી ક્યારેક).

* ઓફિસમાં જઇને બધાંને હાય અને બાય કહેવામાં આવ્યું અને આમ પણ અહીં આવવાનો મુખ્ય હેતુ સાન હોસે (જોશે, પણ હોસે) માં ગુગલ સમર ઓફ કોડની મેન્ટોર સુમિટમાં જવાનો હતો. ત્યાં ઓવરઓલ મજા આવી રહી છે. ગઇકાલે લિનસ ટોરવાલ્ડ્સ, પીટર નોરવિગ અને બીજાં મોટ્ટાં માથાઓની મળવાની મજા આવી. આજે પણ ડેબિયન અને અન્ય પ્રોજેક્ટસનાં વિવિધ ઓપનસોર્સ લોકોને મળ્યો.

* અહીં આવીને દોડવાનું બાજુ પર મુકાઇ ગયું છે. (સાન ફ્રાન્સિસ્કોમાં ૧૦ કિમી સિવાય) છતાંય, આજે સાંજે સાયકલિંગ અને કાલે રનિંગનો કાર્યક્રમ છે. કાલનો દિવસ એકદમ ભરચક. એટલે વધુ મજા આવશે.

* ફોટાઓ? ઇન્સટાગ્રામ અને ફેસબુક પર સમય મળ્યે મુકવામાં આવશે.

* અને હા, ન્યૂ યોર્કમાં એક દિવસ ખરેખર મજાનો જવાનો છે. કેમ? સામાન સાથે કેમ રખડાય એનો તમને ખ્યાલ આવી જશે ;)

ભૂલાયેલો શોખ: સંગીત

.. એટલે કે મ્યુઝિક.

મારો આ બાબતમાં ટેસ્ટ એકદમ મસાલા છે. બેબી ડોલ ગીત મને ગમ્યું, ચાર બોટલ વોડકા પણ ગમ્યું. મન્ના ડે ગમે છે અને એક જમાનામાં અમે માઇકલ જેક્સનનાં ચાહક હતા. મારો ટીમ મિત્ર અમીર કહે છે તેમ, “સંગીત કદી ખરાબ હોતું નથી”. આઇપોડ આવ્યા પછી સંગીત સાંભળવાનું ઓછું થયેલું તે રનિંગ પછી ફરી શરુ થયું મુંબઇ આવ્યા પછી સંગીત સાંભળતા દોડવાનું મુશ્કેલ અને ખતરનાક હોવાથી એ પણ બંધ થયું છે. કામના સમયે સંગીત સાંભળવાનું પણ બંધ થયું છે. ફોનમાં પણ ગણ્યાં-ગાંઠ્યા ગીતો રહ્યા છે, તેમ છતાંયે કોઇક વખત સંભળાઇ જાય છે. આ પોસ્ટ યાદ આવી તેનું કારણ જોકે કર્નલ મોડ્યુલ સંગીત છે. નેટકેટ નામના બેન્ડે લિનક્સ કર્નલ મોડ્યુલ તરીકે તેમનું સંગીત રજુ કર્યું છે. જે તમે તેમની ગીટહબ રેપોઝિટોરી પરથી મેળવીને, મોડ્યુલ કમ્પાઇલ કરીને, કમાન્ડ લાઇન પર સાંભળી શકો છો! :)

નેટકેટનું સંગીત
નેટકેટનું સંગીત

કેડીઇ કોન્ફરન્સ ૨૦૧૪: તમારે કેમ જવું જોઇએ?

* મારી કેડીઇ કોન્ફરન્સ વિશેની છેલ્લે લખેલ પોસ્ટ નો સંદર્ભ લઇને ફરી એ વિશે લખી રહ્યો છું. કેમ? કારણ કે, ગુજરાતને આંગણે આવી કોન્ફરન્સ થતી હોય અને એનો લાભ કોઇને ન મળે તો મને એમને ગુમાવેલ તકનું વધારે દુ:ખ થશે.

મને યાદ છે કે જ્યારે હું કોલેજમાં (૨૦૦૦-૨૦૦૪) હતો ત્યારે લિનક્સ, ઓપનસોર્સ કે કોઇ કોન્ફરન્સ એટલે શું એનું કંઇ જ્ઞાન ન હતું. જ્યારે મુંબઇ આવ્યો અને ઉત્કર્ષ પ્રોજેક્ટમાં જોડાયો ત્યારે લિનક્સ અને ઓપનસોર્સની એક નવી દુનિયા મારી સામે આવી. ત્યારે થયું કે આ જ્ઞાન મને કોલેજમાં મળ્યું હોત તો કેટલાં વર્ષો પહેલાં મેં ઓપનસોર્સમાં યોગદાન આપવાનું શરુ કરી દીધું હોત? કદાચ મારો પ્રોજેક્ટ જુદો હોત, પણ કંઇ વધુ હું કરી શકત. જો તમે અત્યારે કોલેજમાં હોવ અને આવી તક તમને મળતી હોય તો ચોક્કસ ગુમાવવા જેવી નથી જ. અને, હું તો કહું છું કે જો તમે કોલેજનાં ફેકલ્ટી, પ્રોફેસર હોવ તો – આ કોન્ફરન્સ  કે બીજી કોઇપણ ઓપનસોર્સ કોન્ફરન્સ – તમારા માટે છે. કારણ? અહીં તમને દુનિયાભરમાંથી આવેલા વ્યક્તિઓ મળશે જે ડેવલોપર છે, પણ ઓપનસોર્સમાં તેમનાં યોગદાનમાં જુદા પડી આવે છે.  દા.ત. કેડીઇ કોન્ફરન્સની વાત કરીએ તો, નિખિલ મરાઠે, અત્યારે મોઝિલા સાથે કામ કરે છે, જે ગાંધીનગરની DAIICT કોલેજનો જ છે.

અને – સારા માર્ક લાવી, સારા કેમ્પસમાં જવાનું દરેકનું સપનું હોય છે, પણ કંઇક અલગ કરવું છે? તો આવી કોઇ કોન્ફરન્સ તમને માર્ગ ચીંધશે!

કેડીઇ કોન્ફ ૨૦૧૪

કેડીઇ કોન્ફરન્સ ૨૦૧૪

* તો હાજર છે, ૨૦૧૪ની કેડીઇ કોન્ફરન્સ, અને એ પણ ફરીથી આપણાં ગુજરાતમાં! ગયા વખતની જેમ જ આ કોન્ફરન્સ ગાંધીનગર ખાતે, DAIICT માં યોજાવાની છે. રજીસ્ટ્રેશન માટે અહીં ક્લિક કરો. આ વખતની કોન્ફરન્સ એકદમ અલગ છે, કારણ કે આ વખતે કેડીઇના જાણીતાં ડેવલોપર્સ પ્રથમ વખત અહીં આવી રહ્યા છે. દુર્ભાગ્યે, આ કોન્ફરન્સ મારી એક બીજી કોન્ફરન્સ સાથે જ છે, એટલે મારાથી આ વખતે પણ આવી શકાય એવું લાગતું નથી, છતાંય અહીં આંટો મારવાનો પૂરતો પ્રયત્ન કરવામાં આવશે. કેડીઇની સાથે-સાથ જો તમને C++ પ્રોગ્રામિંગમાં રસ હોય તો પણ અહીં હાજરી આપવા જેવી ખરી. કેડીઇ એ એકદમ મસ્ત અને વધુમાં કહીએ તો ફ્રેન્ડલી પ્રોજેક્ટ છે. એક વખત જો તમને એમાં રસ પડશે તો પેલા માનવભક્ષી (અહીં કોડભક્ષી એમ સમજવું) વાઘની જેમ તમે લોહી (અહીં કોડ એવું સમજવું) ચાખી જશો :)

ત્યાં મળીશું?

ફોન્ટબુક

ફોન્ટબુક
ફોટો આભાર: કોકિલા મિસ્ત્રી

* ઓકે! આ ફોન્ટબુક એટલે શું? ફોન્ટબુક એટલે ભારતીય ભાષાઓનાં ફોન્ટ ડેવલોપર અને ડિઝાઇનર્સ માટેની માર્ગદર્શિકા.

થયું એવું કે છેલ્લાં કેટલાય વર્ષોમાં આપણે કેટલાય નવાં ફોન્ટ્સ ભારતીય ભાષાઓ માટે યુનિકોડમાં જોયા છે. જેમાનાં મોટાભાગના પ્રોફેશનલ ફોન્ટ ડિઝાઇનર્સ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા છે અને અમુક ઓપનસોર્સ ડેવલોપર્સ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા છે. ડિઝાઇનર્સ પાસે યુનિકોડ ફોન્ટ કઇ રીતે બનાવવા (એટલે કે ડિઝાઇન કે કલાની દ્ર્ષ્ટિએ)નું જ્ઞાન હોય પણ, યુનિકોડની અંતર્ગત માહિતી ન હોય તેવું પણ બને અને બીજી બાજુ ઓપનસોર્સ ડેવલોપર્સ (દા.ત. હું) વગેરેને ડિઝાઇન સેન્સ ન હોય (મોટાભાગે!) તે સ્વાભાવિક છે.

આ ખાઇને પૂરવા માટે એક એવા ડોક્યુમેન્ટ કે એવી માર્ગદર્શિકાની જરુર હતી જે આ ખાલી જગ્યા ઉર્ફે ખાઇને ઓછી કરે. દુર્ભાગ્યે, આપણાં ઇન્ડિક ફોન્ટ સીધા-સાદાં નથી. દા.ત. મલયાલમમાં બે પ્રકારની ફોન્ટ સ્ટાઇલ ઉપયોગમાં લેવાય છે (જૂની અને નવી). ગુજરાતીમાં અમુક અક્ષરો ઉપયોગમાં નથી, છતાંય ક્યારેક કે ઉપયોગમાં આવે છે અને ત્યારે ચોક્કસ ફોન્ટ વાપરવા હોવ ત્યારે તકલીફ ઉભી થાય છે. ફોન્ટ ડિઝાઇનર્સને આ બધી બાબતો કોઇ ચોક્કસ એક જગ્યાએથી જાણવા મળે તો આ પ્રશ્ન દૂર થઇ જાય છે (કે સહેલો બને છે).

આ માટે સૌપ્રથમ સંતોષે ગઇસાલથી એક આવી માર્ગદર્શિકા પર કામ કરવાનું શરુ કર્યું અને અમારી છેલ્લી (એટલે કે ૨૦૧૩ની) લેંગ્વેજ સમિટ વખતે આ માર્ગદર્શિકાને એક અલગ પ્રોજેક્ટ તરીકે મૂકવામાં આવી છે. તમે પણ તેમાં તમારો ફાળો આપી શકો છો. આપજો જ! કારણ કે, આ માર્ગદર્શિકા ભવિષ્યમાં એક આખા પુસ્તકનું સ્વરૂપ ધારણ કરે તેવી પૂરેપુરી શક્યતા છે.

આ પ્રોજેક્ટ ગીટહબમાં છે: https://github.com/IndicFontbook/Fontbook ફોર્ક કરો અને મોકલો તમારી પુલ રીકવેસ્ટ!

અત્યારની છેલ્લી PDF તમે અહીંથી ડાઉનલોડ કરી શકો છો: http://thottingal.in/documents/Fontbook.pdf