અપડેટ્સ – ૨૪૧ (અથવા અપડેટ્સ – ૨૦૨૧)

આ પોસ્ટનું નામ એમ તો ૨૦૨૧ની અપડેટ્સ એવું હોવું જોઇએ પરંતુ ક્રમ સાચવવા માટે અપડેટ્સ ક્રમાંક ૨૪૧ એવું રાખ્યું છે. ૨૦૨૧ એકંદરે સૌથી ભંગાર વર્ષ નીવડ્યું છે, મોટાભાગના લોકો માટે. કેટલીક સારી ઘટનાઓ પણ બની છે. મારી રીતે જોઇએ તો કોઇપણ વર્ષ સારું કે ખરાબ જવું એ પોતપોતાનો મત છે, તો પણ કેટલાક આંકડાઓમાં જોઇએ તો..

— કાર્તિક
  • બ્લોગ:
    • સદંતર નિષ્ફળતા. લખવાનું બહુ મન થાય પણ કલમ (સોરી, કી-બોર્ડ) ઉપડે નહી અને મોબાઈલમાં વર્ડપ્રેસ હજુ પણ તદ્ન પા-પા પગલી ભરે છે. ગુજરાતી કી-બોર્ડ પર કામ કરવાની જરુર છે તે મોબાઈલ વડે પોસ્ટ લખવાના બે-ત્રણ પ્રયત્નો પછી સમજાયું. ૨૦૨૧માં લખેલી કુલ પોસ્ટ: ૧૯! બાકીના આંકડાઓ કંઇ જોવા જેવા નથી. એક સમયે અમારા બ્લોગના પણ દિવસો હતા 😉
  • સાયકલિંગ:
    • એક જ ચિત્રમાં ૨૦૨૧ને વર્ણવવું હોય તો:
  • બી.આર.એમ.
    • ૨૦૨૧માં કરેલી બી.આર.એમ.ની સંખ્યા: ૧૫, જેમાં ૨ x ૧૦૦, ૪ x ૧૫૦, ૩ x ૨૦૦, ૧ x ૩૦૦, ૨ x ૪૦૦, ૨ x ૬૦૦ અને છેલ્લે ૧ x ૧૦૦૦ નો સમાવેશ થાય છે. આ ૧૦૦૦ની એક અલગ પોસ્ટ બને તેમ છે, કારણ કે તે અત્યાર સુધીની સૌથી વધુ મુશ્કેલ બી.આર.એમ. હતી. પણ, એ વિશે ફરી ક્યારેક (અથવા ક્યારેય નહી! ;))
  • રેસ:
  • વિકિપીડિયા:
    • ગુજરાતી વિકિપીડિયામાં ફેરફારોની સંખ્યા: ૬૭૦૫
    • ૪ ઓનલાઇન એડિટોથોન (સ્પર્ધા) નું આયોજન.
  • અન્ય શોખ: રનિંગ, ફિલમ, પુસ્તકો – આ વિશે તો વાત કરવા જેવી જ નથી!

બાળકોનુ યુદ્ધ

વર્ષો પહેલા જ્યારે અમે નાના હતા ત્યારે જ્ઞાન જ્યોત નામનું પુસ્તક અમારી જ્ઞાન વાસનાને સંતોષવા માટે લગભગ સસ્તું અને સરળ માધ્યમ હતું. મલયાલમ મનોરમાની જેમ તેનું પણ વર્ષે દર વર્ષે નવું સંસ્કરણ આવતું હતું. સફારી તો તે સમયે માત્ર વેકેશનમાં જ અંક બહાર પાડતું (જે અમે ૮માં ધોરણમાં આવ્યા ત્યારે નિયમિત બન્યું. અંક ૧૨થી લગભગ..). હવે જ્ઞાન જ્યોતના ઇતિહાસ વિભાગમાં સમયરેખા આવતી, તેમાં એક જગ્યાએ બાળકોના યુદ્ધનો ઉલ્લેખ હતો. દર વખતે તે જોતા મનમાં તલવાર અને બંદુકો લઇને લડતા બાળકોનું જે ચિત્ર ઉભું થતું! વાહ, શું અદ્ભુત હતું એ. જોકે વિકિપીડિયાએ આ ભ્રમ હમણાં જ તોડ્યો :/

જુઓ: https://en.wikipedia.org/wiki/Anglo-Mughal_War

આવા સરસ ભ્રમ તોડવા માટે હવે એકાદ એડિટ તો કરવું જ પડશે! 🙂

અપડેટ્સ – ૨૩૩

અપડેટ્સ – ૨૩૨ પછી ઘણા સમયે આવી અપડેટ્સ પોસ્ટ આવી રહી છે..

કોરોના વાયરસે કાળો કેર મચાવ્યો છે. વોટ્સએપ યુનિવર્સિટીના સ્નાતકોએ તેનાથી પણ વધુ કોહરામ મચાવ્યો છે, એટલે સાચવીને રહેવું. સદ્ભાગ્યે, અહીં ટોયલેટ પેપરની કોઇ કમી નથી.

જ્યારે જ્યારે મને એમ લાગે કે માનવતા મરી પરવારી છે, ત્યારે ઇન્ટરનેટ પર આવી પોસ્ટ જોઇને મારી માન્યતા ખોટી પડે છે!

દોડવાનું બંધ છે, કારણ કે ઘણાં ઘણાં સમયે ઢીંચણમાં કંઇક દુખાવો શરૂ થયો છે. કદાચ ગયા અઠવાડિયે પેલી ફાસ્ટ ૩૦૦ કિમી બી.આર.એમ. અથવા તેના પહેલાંના સળંગ રનિંગનું પરિણામ હોઇ શકે છે. અને હા, સાયકલિંગ પણ ઇન્ડોર જ ચાલે છે. હાલમાં તો હું લંડન, ન્યૂ યોર્ક અને વાટોપિયામાં સાયકલિંગ કરી રહ્યો છું – ઝ્વિફ્ટ ઝિંદાબાદ! 😉

PS: કાલે ટુર ઓફ વાટોપિયા રેસનું સ્ટેજ – ૩ છે.

PS II: કવિનને પરીક્ષાઓ રદ્ થઇ છે, પણ ટ્યુશન ક્લાસીસ હજુ ચાલુ છે, જે પણ ટૂંક સમયમાં બંધ થાય તેવું લાગે છે. સદ્ભાગ્યે, તેના હાથમાં કિંડલ આવ્યું છે અને તે હેરી પોટર સીરીઝ ફરી વાંચી રહ્યો છે..

KBC

ગઇકાલે સંદિપભાઇએ ધ્યાન દોર્યું કે અંગ્રેજી વિકિપીડિયાના KBC લેખ પરની ઓફિશિયલ વેબસાઇટ સ્પામ-બોગસ છે. લેખના ઇતિહાસ-હિસ્ટરીમાં જઇને જોયું તો લોકોએ વિકિપીડિયાનો ભરપૂર ફાયદો લઇને પોત-પોતાની બોગસ વેબસાઇટ્સ ઉમેરી હતી. ટૂંકમાં,

૧. લોકો લાલચુ હોય છે. ie ઇઝી મની જોઇએ છે.

૨. લોકો છેતરતા હોય છે અને છેતરાઇ જવામાં માહિર છે.

૩. વિકિપીડિયા એમના બાપનું માર્કેટિંગ ખેતર છે.

ગુજરાતી વિકિપીડિયામાં પણ આવા આક્રમણો થતા હોય છે. પણ, જ્યાં સુધી અમે છીએ, અમે યુદ્ધ ચાલુ રાખીશું! મને ખબર છે કે સ્પામ-માર્કેટિંગ-લાલચ-લોભનો અંત નથી, પણ આ જ જીવન છે 🙂

પ્રોજેક્ટ ટાઇગર ૨.૦

ભારતીય ભાષાઓના વિકિપીડિયામાં નવા લેખો બનાવવા માટે ગયા વર્ષની જેમ પ્રોજેક્ટ ટાઇગર ૨૦૧૯ એટલે કે પ્રોજેક્ટ ટાઇગર ૨.૦ સ્પર્ધા શરૂ થઇ છે. ગુજરાતી વિકિપીડિયાએ પણ આમાં ભાગ લીધો છે. આપેલા વિષયો પર નવાં લેખો બનાવવાના રહેશે. વિષયો અનુરૂપ અને ઓછામાં ઓછાં ૩૦૦ શબ્દો (અને ૯૦૦૦ બાઇટ્સ) અને સંદર્ભો સહિતના લેખો માન્ય ગણાશે. વધુ માહિતી માટે ગુજરાતી વિકિપીડિયાનાં Project Tiger Writing Contest/2019 પાનું જોઇ શકાશે.

આ વર્ષે હું તેમાં જ્યુરી બન્યો છું, પણ હું પણ તેમાં ભાગ લઇ શકું છું 😉

ગુજરાતી વિકિપીડિયા: મારા ૭ વર્ષ!

૩૦ ડિસેમ્બર ૨૦૧૧! આ દિવસે મારું હાલનું સભ્ય ખાતું (ie સભ્ય:KartikMistry) ગુજરાતી વિકિપીડિયા પર ખોલવામાં આવ્યું હતું. એ પહેલાંના સભ્ય ખાતા એટલે યુઝર એકાઉન્ટ વડે થોડાં ફેરફારો-એડિટ્સ કરેલા પરંતુ કાળક્રમે એ ખોવાઇ ગયું અને જ્યારે એક સમયે અંદરથી એમ થયું કે હવે સમય છે, ગુજરાતી વિકિપીડિયામાં કંઇક યોગદાન કરવાનો ત્યારે નવું ચકાચક ખાતું બનાવ્યું. થોડા દિવસ તો ઉત્સાહ રહ્યો.[૧] વિકિપીડિયા અમદાવાદની ફોટોવોક કરી. એકાદ-બે વિકિમિટિંગોમાં પણ ભાગ લીધો. ૧૦ મહિનામાં ૧૦-૧૫ ફેરફારો પણ કર્યા! પરંતુ પછી, આ ઉત્સાહ ઠંડો પડ્યો અને પછી તો અમદાવાદને ગુડ બાય કહેવાનો સમય આવ્યો. બેંગ્લોરમાં રનિંગ કરવા, સાઉથ ઇન્ડિયન ડોસા-ઇડલી ખાવા અને ફિલ્મો જોવા સિવાય બીજું કંઇ ખાસ કર્યું નહી, પણ થોડું-થોડું યોગદાન શરૂ કર્યું. મુંબઈ આવ્યા પછી, વિકિમિડિયા ફાઉન્ડેશનમાં જોડાયો ત્યારે શરૂઆતમાં તો અમારા ટુલ્સ-સોફ્ટવેરના ટેસ્ટિંગ માટે અને પછી ગુજરાતી વિકિપીડિયાના સભ્યોના પ્રેમ, સહકાર, સહયોગ અને માર્ગદર્શનથી ઢગલાબંધ ફેરફારો કરવાનું શરૂ કર્યું!

૨૦૧૩-૨૦૧૪ સુધી આ ઉત્સાહ જાળવી રાખવામાં આવ્યો. ૨૦૧૩ની હોંગ કોંગ વિકિમેનિયામાં ધવલભાઇ (અને ધવલભાઇ તો ૨૦૧૪ લંડન અને ૨૦૧૫ મેક્સિકો સીટીમાં પણ મળ્યા) અને અર્નવને મળવાનું થયું પછી ઉત્સાહ વધ્યો. ૨૦૧૪ પછી અમારી ટીમે (ie ઓફિસ કામ!) કન્ટેન્ટ ટ્રાન્સલેશન પ્રોજેક્ટ[૨] શરૂ કર્યો એટલે તો નવાં લેખો બનાવવાનું સરળ બન્યું. આ નિમિત્તે ડોગફૂડિંગ વડે નવાં લેખો બનાવ્યા, પણ આ વખતે તે ટેસ્ટિંગ જ નહોતા. વ્યવસ્થિત લેખો હતા! મોટાભાગના લેખો નિઝિલે અંગ્રેજી વિકિપીડિયામાં બનાવેલા ગુજરાત અંગેના લેખો તેમજ મને ગમતા વિષયોના હતા.

૨૦૧૬માં ગુજરાતી વિકિપીડિયાના એક પ્રબંધક અને જૂના અને જાણીતાં સભ્યોમાંના એક એવા અનિકેતભાઇની મુલાકાત મેકરફેસ્ટમાં રાખેલી ગુજરાતી વિકિપીડિયાની મીટ-અપ વખતે થઇ પછી તેમને ફરી ઓગસ્ટ ૨૦૧૬ની વિકિકોન્ફરન્સ ચંદીગઢમાં પણ મળ્યો.

૨૦૧૭માં સુશાંતભાઇ[૩] અને નિઝિલ[૪] ને પહેલી વાર મળ્યો (સુશાંતભાઇ મારા ઘરે આવ્યા અને હું નિઝિલના ઘરે ગયો!) અને ૨૦૧૮માં અનંત[૫]ની મુલાકાત અમદાવાદની વિકિપીડિયા વર્કશોપ વખતે થઇ અને મારા વિકિમિત્રોનો વ્યાપ વધતો ગયો. હજુ અમુક સભ્યોની રૂબરૂ મુલાકાત થઇ જ નથી, પણ વોટ્સએપ અને વિકિ પર વાતચીત ચાલુ જ છે. આશા રાખીશ કે મારું યોગદાન વધતું જ રહે અને જીવનની છેક છેલ્લી ક્ષણ સુધી ગુજરાતી ભાષા અને વિકિપીડિયા માટે કંઇક કરતો રહું!

અસ્તુ!

ઓકે. હવે સમય છે, તાજા ફેરફારો પાનાંને જોવાનો 🙂

[૧] ગુજરાતીઓ આરંભે શૂરા!

[૨] https://www.mediawiki.org/wiki/Content_translation

[૩] વિકિસોર્સના માસ્ટર બ્લાસ્ટર અને મોજીલા સુશાંતભાઇ.

[૪] ડો. નિઝિલ. એક એડિટ્સ કરતાં ૧૦,૦૦૦ એડિટ્સ ઓછી છે એવું મંતવ્ય ધરાવતા ઉત્સાહી સભ્ય!

[૫] ઉર્ફે, ગઝલ વર્લ્ડ.

પાસવર્ડ રીસેટ

થોડા દિવસ પહેલાં fast&upમાં એક-બે વસ્તુઓ ઓર્ડર કરી. ઉતાવળ હતી એટલે લોગીન કર્યા વગર ગેસ્ટ લોગીન વાપરી ઓર્ડર કર્યો. પૈસા ભર્યા અને બેંકમાંથી પણ સંદેશો આવી ગયો પણ એ લોકો તરફથી ન આવ્યો. એક દિવસ રાહ જોઇ, બે દિવસ જોઇ પછી વેબસાઇટ ઉપર કોન્ટેક્ટ અસમાંથી ફોર્મ ભરી સંદેશો મૂક્યો પણ કંઇ જવાબ ન આવ્યો. પછી ફોન કર્યો. તો એ લોકોએ કહ્યું કે, હા તમારા પૈસ મળ્યા છે. તમારી ડિટેલ્સ આ નંબર પર SMS કરો. કર્યો અને બે દિવસમાં મંગાવેલી વસ્તુઓ આવી પણ ગઇ.

હવે, એમ થયું કે ચાલો મારું એકાઉન્ટ જોઇએ. પાસવર્ડ તો યાદ નહોતો એટલે થયું કે Forget Password કરીએ. તો પછી, આ પાનાં પર ગયો: https://www.fastandup.in/reset_pass હવે ખાટલે મોટી ખોડ કે આ લોકો Last Old Password You Remember માંગે અને મને તો યાદ જ નહી કે કયો પાસવર્ડ વાપર્યો. બહુ પ્રયત્ન કર્યા પણ પરિણામ શૂન્ય.

ટૂંકમાં, આવું પાસવર્ડ રીસેટ પાનું ન બનાવવું!!

પાસવર્ડ સંબંધિત મારી જૂની પોસ્ટ્સ:
* પ પાસવર્ડનો પ..
* ઇ(જી)મેલ અને સલામતી
* તમારો પાસવર્ડ કેટલો મજબૂત?

PS: લોકોને તો એ પણ ખબર નથી કે વિકિપીડિયામાં Special:PasswordReset થી પાસવર્ડ બદલવાની વિનંતી મોકલી શકાય છે!

ગુગલ મેપ્સ – ઉપ્સ

* થોડા સમય પહેલાં ગુગલને એવું લાગ્યું કે તેમના મેપ્સમાં સ્થાનિક ભાષા વાપરીએ તો વધુ સારું. સારું જ કહેવાય પણ તેમને તેમાં “ઓટોમેટિક ટ્રાન્સલિટરેશન” – ભાષાંતર નહી, પણ “લિપ્યાંતરણ”ની મદદ લીધી અને પરિણામ કેવું આવ્યું તે તમે જોઇ શકો છો, છતાં પણ બે ઉદાહરણો તેને સમજવા પૂરતા છે. બાકી હસી હસીને પેટ દુખી જાય એવા ઉદાહરણો તો દરરોજ મળે છે.

PS: વિકિપીડિયામાં હવે નકશામાં લેબલનું ભાષાંતર કરી શકો છો, જોકે તે માટે સૌથી સહેલો રસ્તો ઓપનસ્ટ્રીટમેપમાં જઇને સુધારવાનો છે.

 

અપડેટ્સ – ૨૧૬

* છેલ્લે છેક ફેબ્રુઆરીમાં અપડેટ્સ લખ્યા પછી આજે ઘણાં સમયે અપડેટ્સ લખવાનું મન થયું છે. આ સમય ગાળામાં વેકેશન આવ્યું અને ઉપરથી ગયું. ઉત્તરાખંડની મુલાકાત લીધી હતી એની પોસ્ટ ડ્રાફ્ટમાં જ પડી રહી છે :/ આજની અપડેટ્સ મિક્સ-મસાલા છે, પણ સ્વાદિષ્ટ છે એ વાતની ખાતરી!

* turing – https://turingapp.ml/ – પ્રોગ્રામિંગ શીખવા માટેનો એક વધુ પ્રોગ્રામ મળ્યો છે એટલે કવિન માટે તે ફીટ છે કે નહી તે જોવામાં આવશે! કવિને સ્વિમિંગ ચાલુ કર્યું અને સારૂ એવું શીખી પણ લીધું એ વેકેશનની એક સૌથી સારી વાત રહી છે.

* વિકિપીડિયામાં જોઇએ તો થોડા સમયથી ફરી પાછો વધુ પડતો સક્રિય થયો છું. અમદાવાદ યુનિવર્સિટીમાં વર્કશોપ કરી તેમજ પ્રોજેક્ટ ટાઇગર સ્પર્ધામાં ભાગ લીધો તે મજાની ઘટનાઓ રહી.

નવા સરસ લેખોમાં જોઇએ તો, મહારાજ લાયબલ કેસ પરથી સૌરભ શાહે મહારાજ નવલકથા લખી હતી અને તે વિશે હવે મહારાજ લાયબલ કેસ અને કરસનદાસ મૂળજીના લેખો વિકિપીડિયામાં અનુક્રમે અનંત અને મારા દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા છે. સુધારા-વધારા કરવા વિનંતી. કરસનદાસ મૂળજીના નામ પર માથેરાનમાં પુસ્તકાલય પણ છે એટલે હવે માથેરાનની મુલાકાત લઇએ ત્યારે ફોટો લેવામાં આવશે!

વ્યોમે પાણીપતની લડાઇઓ તેમજ મરાઠા સામ્રાજ્ય અને પરમવીર ચક્ર સન્માન પામેલા સૌ સૈનિકોના સરસ લેખો ગુજરાતી વિકિપીડિયામાં બનાવ્યા છે. તો બીજી બાજુ સુશાંતભાઇ, નિઝિલે અને અન્ય લોકોએ વિવિધ વિષયોના લેખોનું સરસ ભાષાંતર કર્યું છે.

અનંતની “સ્કેનર ગ્રાંટ”ની અરજી સફળ રહી છે. વધુને વધુ લોકો તેનો લાભ લે તેવી આશા. અમે વિકિમિડિયનને જોઇતા પુસ્તકોની આપ-લે માટે સંદર્ભ વિનિમય યોજના બનાવી છે – તે પણ એક આનંદના સમાચાર છે.

* વરસાદ શરૂ થયો છે, એટલે સાયકલિંગ ઠંડુ છે (જોકે મે અંતમાં ૨૦૦ કિમી બળીને આવ્યો, એ વાત અલગ છે). પણ, આવતા અઠવાડિયે ૧૨ કલાક સ્ટેડિયમ રન છે એટલે રનિંગ ગરમાગરમ છે. વધુમાં અમદાવાદની વર્કશોપ જોડે ૧૨ કલાક ADR રાત્રિ રનનો લાભ લેવામાં આવ્યો. ઓગસ્ટમાં ફરી ૧૨ કલાક મુંબઈ અલ્ટ્રાની યોજના છે, પણ મારી યોજનાઓ છેલ્લી ઘડીએ સફળ નથી થતી તેવી મિ. મોહનની યોજના હોય છે. જોઇએ હવે શું થાય છે 🙂

અલવિદા વિનોદ ભટ્ટ!

* વિનોદ ભટ્ટે ગઇકાલે એટલે કે ૨૩મી મે એ બધાંને બાય-બાય કર્યું અને ગુજરાતી હાસ્યસાહિત્યનો એક યુગ પૂરો થયો એમ કહી શકાય. વિનોદ ભટ્ટ અને બકુલ ત્રિપાઠી અને અશોક દવે – આ ત્રણ મારા માનીતા હાસ્ય લેખકો છે.

વિનોદ ભટ્ટ એક વખત અકસ્માતે મળી ગયા ત્યારે ઓળખી શક્યો નહોતો (તેઓ સેલ્સ ટેક્સ કે પછી એવા કોઇ વિભાગમાં હતા ત્યારે કોઇ નિમંત્રણ આપવા મામાના ઘરે આવેલા). પછી ખબર પડી કે તેઓ વિનોદ ભટ્ટ હતા!

હવે વિકિપીડિયામાં તેમના લેખમાં વધુ માહિતી ઉમેરીને તેમને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પવામાં આવશે.